1989 Olle dregonders
Lestdoags was ik even bie overbuurman Graddus aanwupt. Graddus zit noamelk al n zetje mit n open bain, dij nait recht weer dicht wil.
Wat hai der ook aan dut en woar hai der ook mit hìngaait, t bain wil nait weer dicht.
Wie zat ten in d’keuken, n beetje te kwedeln over dikken en datten. t Haar nait veul om hakken.
Graddus vindt t aaltied mooi as der ais aine even aanschaiten komt. En t aldermooiste vindt Graddus as hai zien open bain zain loaten kin.
Elk en ain kikt doar den mit n ofkereg gezichte noar, zó’n maal stee is t!
“t Is net of de moezen mie t vervreten hebben, vindst t ook nait?” zegt Graddus den aaltied.
En den kikt hai der bie uut, of der gain groter vreugde op de wereld is as moezen dij zok zat vreten aan n open bain.
Zo was t datmoal ook weer goan.
Noa t gedou mit de moezen haar Graddus net n dikke loage zinkzaalve op zien verbandlappen klaaid, as botter op n haarbrood, om t open bain vannijs te verbinden, dou de keukendeure inains mit n vervoarleke bats open vloog, n Goliath van n kerel ston as n dikke bere zowat bovenop ons. d’Keuken was in ainmoal aan de kop tou vol.
“Moi jonges”, bölkte de bere mit n geluud dat heuren en zain joe verging, “hou is t mit dien ol pode, Graddus? Motten z’hom der nog hoast nait ofzetten?”
Hai loerde as n deskundege noar t stee woar t bie Graddus aatmoal om draaide.
“Dat wordt niks zo, mien jong. Ik heb die t ja al zegd. Doar is mor ain remedie veur.
Houndermizze der op. Open bainen? Houndermizze. En aans niks.
Dat het mien moetje ook doan. En dou was t open bain vot weer n gewoon bain. Wel mit n delle, mor alla.” Hai muik n gebeer en n lewaai doar bie Graddus in de keuken, of der wel tien kerels touhuilen.
As hai laggen dee -en dat dee hai aal klapscheet- den trol t vinsterglas der van. As hai van maalvretenhaid mit voeste op toavel sluig -en dat dee hai om de hoaverklap- den rabbelde t staingoud of der n bom stoef achter Graddus zien huus omdele komen was. Wat n gedoaver en lewaai haar dij kerel over zok.
En dou ik dat haile spul doar ais aankeek en aanheurde, dou glee ik, hoast as vanzulf, noar mien jongestied tou. Dou wazzen der ook van zokse lewaaiege boaskerels. En dizze dikke bere was der vervast n noazoat van. Scheepsjoagers uut vrouger tied, de ridders van de laange liene, en stromenners nait te vergeten, dat wazzen net zoksent. Ik kon ze bie noam en tounoam, dij roege kerels. Ik zai mor zó aine weer veur mie: Job Kamps! Job Kamps was vrouger stromenner.
Hai kwam smörgens al veur dag en daauw bie ons op de boerderij mit zien baaide laange woagens. Stropakken ophoalen. t Was aaltied net of aal t volk van t dörsmesien bie ons op schuurdele touhuil, zoveul lewaai en spitoakel muik hai doar.
Bruier en ik as de weerlicht van t nust òf. Kiek, doar heb je t al weer. Dat moggen wie van ons moeke nooit zeggen, dat van op t nust liggen. Wie mozzen fesounlek van ‘bèrre’ zeggen. Mor as Job Kamps bie ons in schure as n wilde tekeer ging, den wazzen wie vot gek in d’hakken.
“Zó snötneuze”, ruip Job Kamps den, as hai aine van ons in de goat en kreeg, “bist ook al van t nust òf?”
Mit groot ontzag keken wie noar dij grode, staarke kerel, dij de stropakken mit n iesdern hoake noar zok tou reet en z’op de woagen kwakde.
Wie haren op school net van dij roege Battevieren leerd, dij in berehoeden rondluipen.
En in onze jonges-ogen was dit ter aine van.
Dij Battevieren voarden op boomstammen, net as Job Kamps op zien woagen. En aaltied mor op jacht. En dij zopen sloten bier. Dij wazzen doaglieks aan t dobbeln. En as heur de kop roeg wer, den verdobbelden zai heur aigen vraauw. En vraauwlu haar Job Kamps ook niks in de reken. Dat vernammen wie mor zó. Woar vraauwlu goud veur wazzen, doar was Job Kamps nait kinderachteg in. Bruier en ik stonden der mit open mond noar te lustern. Inwendeg wazzen wie bliede dat ons moeke t nait heurde. Dij was mooi aan t pankouk bakken.
Joa, Job Kamps dat was n echte Battevier.
Hai ruip en bandiesde aan ain stok deur en hai vertelde de staarkste verhoalen aan ons voader; verhoalen, dij in de verste verte nait veur ons oren bestemd wazzen.
Mor doar trok Job Kamps zok niks van aan. t Mooiste was as hai n nust aaier tussen de stropakken von. Den huil Job Kamps even ho mit t waark en den tikde hai zo’n aai mit de strohoake aan.
As der gain kuken in zat, den slobberde hai t aai in ainmoal op.
“Dit was ducht mie n voel aai”, zee Job en slikde zok om de mond. En dat t aai voel was, dat konden wie wel roeken. t Stonk n uur in de wind.
Mor as n echte Battevier muik Job Kamps zok doar niks uut. En hai tikde nog weer n aai aan en slobberde dij óók op. As dij óók stonk, den pas ruip hai dat wie d’aaier mor votsmieten mozzen.
“Geef dij mor aan de swienen, jonges”, ruip Job Kamps den mit n stem, dat heuren en zain joe verging.
Sjonge, wat haren wie n respekt veur dij wilde kerel! Doar was ons voader ja mor n schieterd bie. Dij dus in aals geval gain twij voele aaier opslobbern.
Bruier het zain dat Job Kamps ook n moal n aai mit n kuken der in opvreten het. En dat hai de kop van t kuken mit de poten over d’hoanebaalken hìn spijd het. Mor doar heb ik nooit n mieter van leufd. Kiek, alweer zo’n woord van stromenner Job Kamps.
Vrouger, op school, leerden wie dat honderd joar veur Kristus woeste Battevieren op boomstammen der aandrieven kwammen.
Aine van de noazoaten der van zag ik as kwoajong: stromenner Job Kamps, n Geweldege kerel!
Ik docht aaltied dit zol de leste wel wezen. Dat ik lestdoags nog weer zo aine tegenkomen mog, bie overbuurman Graddus in de keuken, doar haar ik nait meer op rekend.
Mor t was wel n oardeghaid.
Hou zeggen d’Engelsen t ook weer? Old soldiers never die!
Zo is t mor net.
Olle dregonders goan nait dood!