In gain joaren heb ik hier meer west. Och gunst nee, da’s al tiedstieden heer. Mor wat is mie t aalmoal nog aigen en vertraauwd tou.
De riege fledderbozzen en liesterkralen achter t boerderijchie, d’eskenbomen der noast, de baaide trilpopelieren nait te vergeten, t is aalmoal nog net as vrouger. Wat luip ik doar aaltied mooi in t schoei, tegen storm en wind, mor ook tegen t rötterge van de wereld, as mie t tegen luip.
t Ol schuurtje liekt nog meer verzakt as eerder. Doar haren wie destieds hounder in, ik wait t nog persies. En doar is t stookhok. De swienepot wer der in kookt. Eerdappels en meel. Den even bruien loaten.
Wat zoepen der deur. t Is net of ik t nog roek.
En as t swien vet was, den mos e slacht worden. Slachtplaanke kwam op batterij.
Op n poar bokkies.
Jan Stevens, dij grode, staarke kerel, koegelde t swien in ain vege op slachtplaanke.
En den stak hai hom in d’haals.
Ik zai t nog weer gebeuren: hai vuilt hom mit n poar vingers daip in d’haals.
En den glidt t laange, schaarbe mes der hail bedoard in.
t Bloud spoit der in gulpen uut. Ik mout t in n emmer opvangen.
Eerst giert t swien nog even, mor stoadegaan wordt t stiller. Hai slagt nog ainmoal mit zien vaar poten, den is t gebeurd.
Mit kromstok mout ik t bloud in d’emmer omruiern. Aans gaait t stieren.
En den kin je der gain bloudworst meer van moaken. Zol t swien zien zie! nou in d’hemel wezen?
Of het n swien gain ziel?
Mörgen mor ais aan meester Smid vroagen.
Of zol ons voader t ook waiten?
Och nee, dij het mit zokswat toch vot gekhaid.
Dij vroag ik t mor nait.
Nou gut Jan Stevens t swien kokend woater over t lief hìn. Mor goud dat t daaier dood is. Aans zol ze wel krimpen van piene.
Van t kokend woater waikt t spul mooi.
Den kin je t hoar der beter ofkraben, mit n blikken krabertje.
Zol hai t swien zien titten der óók mit ofkraben? Warempel nee, doar gaait hai om tou. Ze blieven der in aals geval aan zitten, n Swien het twaalf titten.
As n swien dattien biggen krigt, den is der n tidde te min. ‘Of n bigge teveul’, maint ons voader. Bruier vindt t lolleg. Ik nait, ik vin t stom.
Ik geef d’emmer mit bloud aan ons moeke.
Dij moakt doar bloudworst van, mit goud wat spekdobbeltjts der in.
Doar krigt ons doomnee ook aine van. Vrouger wol hai dij nait hebben. Bloud, doar zat de ziel in, zee e. Dat ston in Exodus. En wat in de Biebel ston, doar mos n mìns zok aan holden.
Mor in d’oorlogsjoaren, dou het ons doomnee zok der zat in eten, in bloudworst. Dat von ons voader kerelachteg van ons doomnee. En ik ook.
Men mout zok ja nait verkommern loaten. t Duurt mor even, doar hangt t swien al aan de ledder: kromstok achter d’hakkezenen langs.
Jan Stevens snidt hom open.
Wat n daarms! Ik zai de lever, de longen.
“Longen binnen niks weerd”, zegt Stevens.
De milde ook nait. Dat wait ik al joaren.
De gaalbloaze mout ter ook uut. Veuls te bitter, aal dij gale.
Nou mout ik der op verdocht wezen dat ik de swienebloaze van hom krieg. Doar kinnen bruier en ik ja zo mooi mit voetballen.
Eerst de miege der even uutlopen loaten.
Fietspombe der bie, oppompen, n baandje der om tou. Bruier wil t laifst dat ter nog n beetje miege in zitten blift. Den gobbelt zo’n bloaze nog wat noa, as wie der tegenaan trappen.
Mörgen is t schierschonen. En den krieg wie koanen op roggenbrood. Dat is t lekkerste wat ter is. Leverworst komt n dag loater. Den mag ik aan t worstmeulentje draaien.
“Moeke, mag ik de swienesnoede vergroezeln?” Ik hoop nait dat ter nog veul snödde in zien neuze zit.
Mor eerst mout keurmeester nog komen.
“Hai zegt vervast: dat is een lekker varkentje”, zegt ons voader. Keurmeester keurt t swien.
Hier en doar snidt hai der even in. Den drokt hai overaal n blaauw stempel op.
‘Goedgekeurd’ staait ter op.
“Dat is een lekker varkentje”, zegt keurmeester. Voader kikt mie even aan en gnivvelt wat.
Ik mout ter om laggen, of ik wil of nait.
“Is dat je oudste?” vragt keurmeester.
“Mien eerstgeborene”, zegt ons voader, “drôk hom ook mor n stempel op t gat, keurmeester.”
Mien eerstgeborene, zo prat ons doomnee ook. Voader is kerks. Ik ook.
Ieder Zundag gaait ons voader twijmoal noar kerk tou. Wie ook. Allent as der voetballen op radio is, Holland-België, den huif wie nait. Nee, da’s nait woar. Mor ons voader kin zok t hail best veurstellen dat mien fietsbaand net lek is en dat bruier zien kedde knapt is.
En den is t overmacht, zegt ons voader.
Ik loat gaauw mien baand leeglopen en bruier gooit de kedde der òf. Overmacht.
“Wel het t wonnen?” vragt ons voader loater.
“Holland”, roupen wie, “7-1.”
“Mor goud dat joen fietsen uut odder wazzen”, zegt ons voader.
In gain joaren heb ik hier meer west. Och gunst nee, da’s al tiedstieden heer. Mor wat is mie t aalmoal nog aigen en vertraauwd tou.
Vrouger is nooit veurbie.
