1990 Solke en Tallechie

Tallechie de körf mit zok mit. Links en rechts van Tallechie kroepen n stok of wat van heur kinder. Dij nemen elks din riege mit. Tallechie twije. Vlak bie de dobbe het Solke n aaide rechtop zet. Hai staait n beetje schuuns, mit n poar plaanken as steun. De tanden van d’aaide stoan noar boeten tou.

Doar het Solke n vracht eerdappelloof op gooid. As der n dikke regenbuie aanzetten komt, den schaiten Solke en Tallechie onder dij aaide, mit de kinder.

“Kriegen wie gain nadde krözze!” zegt Solke.

Tallechie het n vuurstee noast de dobbe moakt. Zai nemt ieder dag n poar törven mit van huus. t Vuurtje blift d’haile dag n beetje roken. Overkomt joe dat ook wet ais? Dat ter n bepoald woord vaalt en dat den inains d’haile wereld van vrouger weer veur joe opengaait?

n Wereld dij wied vot leek, dij je aiglieks kwiet wazzen en dij den, van t aine ogenblik op t aandere, onverwachts mor levensgroot weer veur joe staait? t Overkwam mie guster!

Ik ston veur bie de weg mit d’overburen te proaten, wat over t weer en zo, dou der n sjieke woagen aanglieden kwam en bedoard bie mie veur t huus stilstoan bleef. Der stapte n deftege meneer uut. Aine mit gezag, dat kon ik mor zó zain. t Was n grode, swoare kerel, n joar of wat jonger as ik, mor wel meer as n kop groter. “Hello!” zee hai. “Kinst mie nog wel?”

Zo as hai: “Hello!” zee: ik begreep vot dat hai n Grunneger wezen mos dij emigreerd was. En zo te zain was t hom doar braid veur de wind goan.

Ik kon hom nait meer, mor hai kon mie wel. Ze stuurden hom in Nij-Zeelaand mien verhoaltjes uut de ‘Koerier’ tou, zee e. Zodounde haar hai vot zain dat ik t was. “Aal goud en best, mor wel bist doe den wel?” vruig ik hom.

En dou nuimde hai n poar noamen. En van stonden of aan ging t vergeten lappie wereld van vrouger wiedwoagen, méér as wiedwoagen veur mie open.

“Ik bin Rieks Schut” zee e. “Vrouger zeden ze Rieksie tegen mie. Ik bin t jongste kind van Solke en Tallechie!”

Solke en Tallechie!! Dou brak mie de klombe! Hou was t in de vrede meugelk dat ik nooit meer aan ze docht haar. t Wazzen, ook in mien jongestied al, haile biezundere noamen. Hail wat aans as Jan, Pait en Kloas. Of as Graitje, Hindertje en Jannoa.

Ik heb Rieks Schut votdoadelk mit in huus nomen en wie hebben uren proat over de zunege datteger joaren en over d’eerdappelkraberstied…

 

Solke en Tallechie kraabden bie ons op boerderij d’eerappels der uut. In aannomen waark ging dat. Ik zai ze doar nog lopen en kroepen. In weer en wind, bie zunschienweer, weken en weken achter mekoar aan, t gaait aal mor deur.

Solke stekt d’eerdappels op en kroodt n volle koare mit twij volle korven eerdappels der nog boven op, noar de dobbe tou. Solke mit zien schaive boggel onder t voele, blaauwe boantje, zo hiemerg en poesteg as n ol peerd. Tallechie ligt op knijen veur t paand en kraabt d’eerappels der uut of heur leven der van ofhangt. De blikken doppies om heur vingers blikkern in t licht as der n poar handen vol eerdappels in de körf wupt worden. Mit n gloepstreek draait

Tallechie het nog meer van huus mitnomen. Tegen de dobbe aan ligt n donkerrooie emeleerden kedel. Doar wordt kovviewoater in kookt, t Woater komt uut de wieke. Tallechie wil der gain kreuze in hebben. En ook gain ongedaaierte of zaand. Doar mouten de kinder goud op verdocht wezen.

Der ligt ook n swaarde etenspot. Doar kookt Tallechie n vracht eerdappels in. n Bussie mit zolt staait ter bie. Solke en Tallechie binnen zo aarm as n loes. Ze hebben gain noagel om heur gat te kraben. “Ze binnen nog meer gesjochten as wie”, zegt mien voader voak.

Ik kom geregeld even bie heur kieken. Tegen etenstied krieg ik den ook n eerdappeltje van Tallechie. De schille zit ter nog om tou. Dij mout ik der eerst veurzichteg òf pulen. Ik streu mie der n beetje zolt op. Lekker is dat. Verrekte lekker. Verrekte, mag ik in huus nait zeggen. Bie Tallechie wel! Dij vindt t leven mor n verrekte boudeI.

Solke het aaltied lollechies. As hai mie wat lollegs vertelt, den knipt hai zien baaide ogen zowat dicht, of e tegen de zunne inkikt.

Van Solke kin ik n boel leren. Hai wait persies wat n haaiderobientje is en n baauwmaantje en n laiwerik. En hai kin ale vogeltjes noadoun mit t floiten. Hai wist mie t verschil tussen n krödde en n melle en n dieneddel. Solke het ook verstand van t weer. As Solke zegt: “Mörgen kriegve regen!”, den komt ter regen. En as Solke maint dat wie n noazummertje hebben zellen, den huifst n weke laank gain jaze aantrekken.

Ik mout ja noar school, mor aans bleef ik t laifst d’haile dag bie Solke en Tallechie op t laand.

Solke zien wezen is dicht bie wat leeft en gruit. Solke zegt: “Leven op t laand is de grond van kiepeg en kregel joe weren, van monter om joe tou kieken, van dat joe t ainmoud is en van zulvern miemeroatsies.”

Ik vin Solke n geleerde kerel!

Veur dag en daauw komen ze der al aanlopen. Solke wat poesteg veurop Tallechie mit lutje Rieksie op d’aarm der achteraan. De kinder torren n poar jonge hondjes mit zok mit. Moekehond runt deur t eerdappellaand hin, achter n petries aan.

Tallechie het Rieksie nog aan de borst. Ik vin hom doar aiglieks al veul te groot veur: hai het ja al tanden. Mien moeke het de kinder veul vrouger van de borst òf. Mor Rieksie zit ter nog aan, al kin hai al kroepen. Rieksie kropt d’haile dag wat bie d’eerdappeldobbe om. Hai zit mit n taauw aan n stikke vast.

Tegen kovviedrinkerstied kom ik even kieken. Ik roek de kovvie al n kaambe in t veuren. t mooiste weer van de wereld. De moetje-hond ligt op de grond en loat de baaide jonge hondjes zoegen. Rieksie kropt ter wat om tou.

Nou kropt hai op de moetje-hond òf. Hai veegt mit zien aarms de baaide hondjes uut zied. Verdold, Rieksie begunt aan d’hond zien titten te zoegen! d’Ol teve vindt t aalmoal goud.

Tallechie het niks in de goaten. Solke wel! “As ik t zo bekiek, den moust doe d’hondjes dommeet mor aan de borst doun, Tallechie! Ons Rieksie het n aander adres vonden!”

In ain vege het Tallechie Rieksie te pakken, wupt n borst uut heur jak en legt Rieksie der aan.

Rieks Schut zit tegen mie over. n Boom van n kerel is t worden. En t is hom veur wind en stroom goan, dat zai ik mor zo.

“Hest n stel golden olders had, Rieks!” main ik.

“Ik bin doar aal doage nog dankboar veur!” zegt hai en knipt zien baaide ogen zowat dicht, of e tegen de zunne inkikt!