t Is zundagmörgen en t is nog vroug. t Dörp ligt ter stil en sloaperg bie, der is nog gain mìns bie t pad. t Liekt aalmoal zo vrundelk en vredeg, net as op aander zundagmörgens, as de nije week in vrede begunt. Mor in t grode, donkere bos, achter t Achterdaip, in t grode, donkere bos van wel doezend bomen, doar is t al n drokte van belang.

n Koppeltje grieze kraaien is aan t roupen en aan t roeziemoaken of heur leven der van ofhangt. En n poar oaksters geven n raauw en schraauwerg geluud, of der aine vermoord worden mout.

De bomen van t bos worden der wakker van en roupen: “Hold joe nou toch n zetje stil! t Is ja nog mor zuneg licht! Wie doddern nog van zoaleghaid, moak toch nait zo’n gebeer! t Nije joar is ja nog mor net begonnen!”

Mor kraaien en oaksters, dat binnen haalfmalen, joa onwiezen. Dij trekken zok naarns wat van aan. Dij roupen en bandiezen as heur t in de kop komt, dij schraiven en schraauwen, ook al het t net nijjoar west.

Dij stoan der gain ogenblik bie stil dat n aander, aan t begun van zo’n nij joar, nog vol zit van goie veurnemens.

Zo as de bomen bieveurbeeld, de bomen van t grode, donkere bos, dij al old binnen en wies en verstandeg.

Dij willen t nije joar bedoard en kaalm in d’ogen kieken.

Mor den, inains, doar is de wind!

Dij zoezelt in t stroekgewas, dij roesket deur de sparrebomen hìn en strikt grieze kraaien en oaksters wat om de kinne tou.

En den is t net of der toch inains vree en stilstand in t grode, donkere bos komt.

De wind, doar het elk en ain ja respekt en ontzag veur.

De wind, dij het t aaltied drok, dij het nooit gain vree of verbaarg. Dij mout ieder dag langs d’haile wereld strieken, of e wil of nait. Want as e nait langs d’haile wereld strikt, den is e der ja nait, den is hai der gewoonweg nait.

Bomen waiten dat en kraaien en oaksters ook. En veur zo aine, dij zo wied vot komt en zo wied weg gaait, dij over d’haile wereld strikt, dij ales zugt en ales mitmoakt, veur zo aine het men respekt en ontzag.

“En nou stil, hur”, zegt de wind, “doodstil wezen, hur! d’Ol doomnee komt ter aan!”

En zo is t ook.

Net as op aander zundagmörgens, net tegen tied as de zunne as n glènne, rode bale boven de kimme komt, as dokeghaid in n dunne, widde woale onder de bomen deur glidt, den komt d’ol doomnee der aan.

De bomen in t grode, donkere bos waiten t al persies.

Op zundagmörgen, as t licht aiglieks nog mor zuneg licht is, as de dag nog twievelt of hai der echt al wezen kin en as lutje vogeltjes zok ofvroagen of t al weer tied is om achter wat vreterij aan te goan, den komt d’ol doomnee der aan.

t Grode, donkere bos van wel doezend bomen, de zunne, dij net boven de kimme is en de wind, dij ieder dag langs d’haile wereld strieken mout, ze spitsen zok ter op.

Op zondagmorgen, den is d’ol doomnee der. Dat is al joaren zo. Op zundagmörgen, in t stille donkere bos, den pebaaiert d’ol doomnee of zien preek goud belukt is, of hai der wel op aan duurt. t Is aaltied n preek van vree en van stilte.

De stilte, dij noa n woeste störm komt en n vrede, dij ons verstand te boven gaait.

De bomen van t donkere bos, de zunne en de wind nait te vergeten, dij binnen der slim op gesteld, dat d’ol doomnee nut zien oldske, kroakerge stemgeluud de predikoatsie holdt. Doodstil is t den. En noatied, as t doan is, as elk en ain in t grode bos der nog even over noamiemert, den örgelt de wind n largo van meziek deur de toppen van de bomen.

Mor vanmörgen is t aans as aans. d’Ol doomnee is der wel, dat wel. Mor zien stap is lang nait zo veerdeg as aans. t Is ook net of t hom stoer ofgaait, dizze eerste preek in t nije joar. Net of der wat muieghaid en verdraitelkhaid om hom touhangt. d’Olle bomen van t donkere bos, dij voak kroaken van strammeghaid, dij zulf al zoveul mitmoakt hebben, holden zok stil. En van de wind blift allent mor n fluustergeluudje over. Zol d’ol man nait goud in odder wezen? Och, hou zel de wind t ook waiten! En d’olle bomen, en de zunne! Hou zellen z’ooit begriepen dat hai vanmörgen aal mor in gedachten bie de lu is, dij hai in d’loop van tied noar t kerkhof tou brocht het.

Hai staait hier ja al joaren. En t volk is hom in- en in-vertraauwd. Ieder moal as der aine uut tied komt, den is t net of t aine van zien aigen femilie is.

Vanmorgen vroug is hom t aalmoal aanvlogen. Neerslachteg is hai der van worden, neerslachteg en triesterg.

Den, inains, is der t kwettern van n eddelkeunenkje, n winterkeunenkje, stoef boven hom. t Lutje vogeltje wupt van d’aine takke op d’aandere. Hai blift mor om d’ol doomnee tou huppen. En aal mor kwettern.

Net of hai hom wat vertellen wil, zien steertje liek omhoog.

d’Ol doomnee blift stoan. Hai kikt ter mit verstand noar. En den begript hai t inains.

“Wolst mie moud inspreken, lutje vogeltje? Wolst mie zeggen dat ik mien moudveren nait sakken loaten mout? Och gunst nee, dat dust zulf ook nait. Doe holdst dien steertje aaltied liek omhoog.”

d’Ol doomnee kikt stomverwonderd om zok tou.

Dat zo’n lutje vogeltje, zo’n eddelkeunenkje, zo’n keudeldoemke, mit zien steert hom de weg wiezen mout, de weg omhoog, de weg noar boven, hou is t meugelk, hou is t meugelk!

Inains is d’ol doomnee nait neerslachteg meer. Nee, hai duurt t nije joar weer aan, mit aal dij goie machten om hom tou.

En den is t net of der in t grode, donkere bos van wel doezend bomen n laid klinkt.

 t Laid van Bonhoeffer, t laid van goie machten.

Goie machten

Deur goie machten stil en traauw omgeven

beschaarmd en troost, joa vaaileg, wonderboar,

zo wil ik dizze doagen mit joe leven

en mit joe wiedergoan in t nije joar.

Nog drokt de swoare last van vrouger doagen

van wat veurbie is, mor ons toch nog remt.

En ales, wat wie nou nog van Joe vroagen

is vree! Ie hebben ons zulf doar veur bestemd.

En as Ie ons de bittre beker geven

mit muiten vol, tot boven aan de raand,

den nemen wie hom dankboar, zunder beven,

 t komt uut Joen goie, uut Joen traauwe haand.

Mor wil Ie ons nog ainmoal bliedschop schenken

zo as n geve wereld geven kon,

den zel wie wat veurbie ging weer gedenken,

van Joe is t leven dat uut Joe begon.

Loat doarom waarm en stil de keerzen branden

-in t baalke duuster staait Joen licht op wacht –

en roege en grammieterege handen

worden vrumd genog sums zo mor stil en zacht.

Assmis, as daipe stilten ons omringen

-van ainzoamhaid het elk en ain ja wait-

loat ons den heuren hou de vogels zingen,

de wereld lustert noar Joen hoogste laid.

Deur goie machten stil en traauw omgeven

beschaarmd en troost, joa vaaileg, wonderboar,

Ie binnen der Zulf, wie waiten Joe in ons leven

wat ons ook overkomt in t nije joar!