1990 Boontjesoep mit verdaipens
“Ie kinnen der nog wel bie, hur! Kom ter in! Der goan n bult makke schoapen in ain hok!” ruip Elsie Slor, zo monter en maaldaarten as aaltied.
“En wilden nog veul meer, want dij springen boven op nkander!” giegelde ze der vot achteraan.
Ze maaide n poar kinder aan zied en trok n stoule veur mie bie.
t Was inderdoad muddevol in t lutje achterkoamertje. “Zo’n wilde bin ik aans nait, hur!”
Op toavel stonden zeuven daipe etensborden op t swilk te wachten en midden der tussen in lag n olderwetse onderzettertje van iezern spiroaltjes. t Luip al zo’n beetje tegen de middag. t Was aiglieks nait zo’n goie tied om de Slors te bezuiken, dat begreep ik wel. Mor ik haar doar net in de buurt wezen most en veur t zulfde geld kon ik nog mooi even bie heur aanwuppen.
De kinder haren net aalmoal de mezzels had, behaalve Jansie, t daarde kind.
Dat was toch al n liedertje. Jansie bleef aal zo sloereg en houstte mie ook wat te slim. As hom de mezzels mor nait noar binnen sluigen!
“As ze der mor eerst uut binnen, den zei t wel gaauwachteg betern”, haar Elsie eerguster nog zegd.
“t Rokt hier aans goud!” zee ik en snoof ais daip op. “Snert?”
“Mis!” ruip Elsie mit steerntjes in d’ogen. “Boontjesoep!” ruipen de kinder tougelieks.
“Hou is t mit de zaiken?” “Nait best!” zee Mans Slor, “ik heb t nog aal zo in de rogge.” Dat was gain nijs. Mans haar t aaltied in de rôgge!
En as hai t nait in de rôgge haar, den haar hai t in de kop. En as de kopsere weer over was, den schoot hom t weer in de rôgge. Net t boemeltraaintje tussen Stad en Winschoot. Ik kon hom al meer as tien joar. t Was aaltied t zulfde laidje: “Nait best!”
Mans was n poar moand op t febriek aan t waark en den luip hai weer deden in de zaiktewet. Den weer n zetje aan t waark en wup, weer in de zaiktewet!
Hai haar ale spezioalisten al bie langs west, mor gainaine dij aiglieks wat vinden kon. t Was mor goud dat hai n beste labbe laand om t huus tou liggen haar, aans zol Elsie hom d’haalve tied om zok tou hebben. En dat leek mie t leste woar zai op te wachten zat.
Der wazzen vief kinder. Zó slim haar Mans t nou ook weer nait in de rôgge!
Dat was nou nait bepoald n hoogstoande gedachte van mie, mor om eerlek te wezen, ik haar Mans zien kwoaltjes nait zoveul in de reken.
Mans was veul laiver boer. Dat zat ter nait in; hai mos t mit zien drij daaimt grond doun. En doar vernuverde hai zok op as e in de zaiktewet luip.
Den beterden zien kwoalen ook weer. Hai mos ja van dokter in bewegen blieven!
t Was mor goud dat ter kinderbieslag was, aans zo! Elsie nooit rondkomen.
Zo neerslachteg en sloom as Mans over kwam, zo opgewekt en vol gekhaid ston Elsie in t leven.
“Binnen de mezzels der al uut?” vruig ik.
“Nog nait, ducht mie”, zee Elsie. “Mien moeke wos doar aans n goud middeltje veur: ofkooksel van schoabekeudels. En dat de kinder geven, zo hait as ze t hebben konden. Den wazzen de mezzels der mor zó uut!”
Ik luip op de bedstee òf en onderzocht Jansie. t Kind houstte nog wat. En dou ik goud keek zag ik dat de mezzels der al uutkwammen.
“Loat dij schoabekeudels mor zitten, Elsie hur, ze binnen der al uut. Kiek, t kind begunt al bont te worden!”
“Dij haar ik ook nait hebben wild, schoabekeudels”, zee Jansie.
“As ons dokter die t veurschrift, den hest niks te willen!” zee dij gekke Elsie der vot overhin. Heur stem klonk of was t eerns, mor heur ogen zeden hail wat aans.
“Moust dien kinder nait zo tegen mie opsteukeln, Elsie hur!”
“Kiek, ik heb ter al n bord veur joe biezet”, zee Elsie, “ik zag mor zó dat ie gek op boontjesoep wazzen. En der is gainaine op d’haile wereld dij lekkerder boontjesoep koken kin as ik, al zeg ik t zulf!”
Nou vot, n bord boontjesoep kon ik in de loop wel even mitpakken, doar ging nait zoveul tied in zitten.
As ik dou mor zegd haar, dat ik t allend mor even pruiven wol… Mor as is verbrande törf!
“Schik mor mit aan!” zee Elsie. „Kinder, kom!”
De vaar kinder in t achterkoamertje schoten op heur stoulen, de viefde sprong mit n boge uut de bedstee en schoof mit aan. t Was n gekekel van jewelste!
“Stil!” zee Mans. t Was in ainmoal stil!
Mans begon haardop te beden. Dat duurde nogal even. Woar huil hai t aalmoal wel weg! Hai ging t aal bie langs: ale noden, zörgen, kwoalen en gebreken van d’haile wereld zowat! Der kwam gain ìnde aan!
“Eet ze!” zee Mans, dou t Amen der in t langen leste was.
Elsie greep de panne van t vuur, zedde hom op toavel, op t olderwetse onderzettertje mit d’iezern spiroaltjes, plompte der n slaif in en schepte ons aalmoal op. Aacht borden vol boontjesoep mit goud wat slachterij der in. Wie kregen elk twij homstokken roggenbrood op t swilk der bie, om de slachterij op te doun. t Smuik meroakel, doar nait om. Mor hou kwam ik hier weer vot! Ik dus der wel vergif op innemen dat t Biebellezen en t danken ook nait in n poest en n zucht doan wazzen. Elsie schepte de borden nog n moal aan de kop tou vol.
Dou wie zat wazzen, en méér as zat, en wie de mond aalmoal aan de schuddeldouk ofveegd haren, dee Mans n greep noar t Ol Bouk.
Net zo as t was: twij körten, twij laangen! Ik mos t aalmoal ondergoan, of ik wol of nait. En ik haar t al zo drók!
Mor zó, onder t eten deur, kreeg ik inains n hai! aandere kiek op Mans Slor zien huusholden. Hier was odder en regel! En n bult gezelleghaid!
En ook op Mans zulf. Ik haar hom nooit veul in de reken had, mor zo as hai hier de voader in t gezin was, dat haar ik hom nait uut de maauwe schud!
Wazzen der den twij Mans Slorren? n Mans Jeuzel en n Mans Odder en Regel?
En zo kwam ik, bie Mans en Elsie Slor aan toavel, der nog weer n moal achter dat men n aander nooit hailemóál deur het.
Der zitten veul meer verdaipens in n mins as men op t eerste gezicht mainen zol! Woar n bord boontjesoep mit verdaipens al nait goud veur is!